DigiKitKira Artışı Hesaplama
Mevcut kira tutarınızı ve uygulanacak artış oranını girerek yeni kira tutarını anında hesaplayın.
Türkiye'de kira artışı nasıl belirlenir?
Türk Borçlar Kanunu'na göre, mevcut bir kira sözleşmesinin yenilenmesinde uygulanabilecek artış oranı, 12 aylık ortalama Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) değişim oranını aşamaz. Bu oran her ay güncellenir ve kanunla zaman zaman ek sınırlamalar getirilebilir; bu yüzden sözleşme yenileme tarihinizdeki geçerli oranı TÜİK'in resmi sitesinden veya bir hukuk danışmanından teyit etmeniz önemlidir. Bu araç sadece matematiksel hesaplamayı yapar, güncel yasal oranı belirlemez.
Neden önemli?
Kira artışı hem kiracının hem ev sahibinin bütçesini bir yıl boyunca etkiler. Türk Borçlar Kanunu'na göre yenilenen kira dönemlerinde yapılacak artış, bir önceki kira yılının 12 aylık TÜFE ortalamasındaki değişimi aşamaz. Sözleşmede daha yüksek bir oran yazsa bile bu sınırın üstündeki kısım genel olarak geçerli sayılmaz. Bu yüzden hesaplamada hangi oranı kullandığınız, çıkan rakam kadar önemlidir. Geçmişte bu kurala geçici ek sınırlamalar da getirildiği için, sizin döneminiz için geçerli kuralı ayrıca kontrol etmeniz iyi olur.
Doğru oranı bulmak
TÜİK her ay enflasyon verilerini açıkladığında birkaç farklı oran yayımlar: aylık değişim, yıllık değişim ve 12 aylık ortalamalara göre değişim. Kira artışında kullanılan, 12 aylık ortalamalara göre değişimdir. Kira döneminizin yenilendiği aydan önce açıklanan son veriyi esas almak yaygın uygulamadır. Yanlış sütunu okumak, sonucu birkaç puan saptırabilir.
Örnek bir senaryo
Aylık kirası 20.000 TL olan bir daireyi düşünün ve yenileme tarihinde geçerli 12 aylık ortalama oranın, tamamen örnek olarak, %30 olduğunu varsayın. Yeni kira 20.000 × 1,30 = 26.000 TL olur. Ev sahibi %40 isterse ve sözleşme yasal sınırı aşan bir oran içeriyorsa, kiracı bu farkı kabul etmek zorunda değildir. Gerçek oranı her zaman TÜİK'in resmi açıklamasından alın.
Sık yapılan hatalar
- 12 aylık ortalama yerine yıllık değişim oranını kullanmak.
- Artışı kira yılının ortasında, sözleşme yenilenmeden uygulamak.
- Birden fazla yıl geride kalmış artışı tek seferde, bileşik olarak yansıtmaya çalışmak.
- Aidat gibi kiradan ayrı kalemleri artış hesabına katmak.
- Yeni kirayı sözlü konuşup yazılı bir kayıt bırakmamak.
Beş yılı aşan kiralar
Kira ilişkisi beş yılı geçtiğinde, yeni kira bedeli taraflar anlaşamazsa mahkeme tarafından emsal kiralar ve hakkaniyet dikkate alınarak belirlenebilir. Bu durumda TÜFE sınırı tek başına belirleyici olmaz.
Ne zaman bir uzmana danışmalı?
Ev sahibiyle oran konusunda anlaşamıyorsanız, kira tespit davası gündeme geldiyse, sözleşmede döviz cinsinden bedel veya alışılmadık bir artış maddesi varsa bir avukata ya da arabulucuya danışın. Hesaplayıcı yalnızca girdiğiniz oranla matematiği yapar, oranın hukuken uygulanabilir olup olmadığına karar vermez.